Zarząd Cmentarza Bródnowskiego
03-530 Warszawa, ul. Św. Wincentego 83
(pn, wt, cz i pt w godz.: 8.00-15.00; śr w godz.: 10.00-17.00)
tel. 0-22 6790394 lub 6792555
Dyrektor: Ks. prał. Jerzy Gołębiewski, tel. 0-22 6798314
Siostra w kancelarii Cmentarza: tel. 0-22 6798214

Wraz z końcem XIX w. liczba ludności Warszawy zaczęła gwałtowanie wzrastać, a co za tym idzie, warszawskie cmentarze były przepełnione. Z inicjatywy prezydenta Warszawy generała lejtnanta Sokratesa Starynkiewicza w 1883 r. zakupiono od szpitala Świętego Ducha 65 hektarów gruntu we wsi Bródno. Już 20 listopada 1884 r. arcybiskup warszawski Tadeusz Chościak Popiel dokonał uroczystego poświęcenia Warszawskiego Rzymsko-katolickiego Cmentarza Grzebalnego im. Św. Wincentego a Paulo. Następnego dnia odbył się pierwszy pogrzeb - rocznej dziewczynki, Marii Skibniewskiej.

Dla upamiętnienia oddania cmentarza do użytku przy głównym wejściu umieszczono na kopcu krzyż z napisem łacińskim - Aleksandro tertio regnante. Napis ten po odzyskaniu niepodległości został usunięty, a na jego miejscu znajduje się obecnie grób ks. kardynała Aleksandra Kakowskiego.

Mieszkańcom lewej strony Warszawy cmentarz udostępniono 13 stycznia 1885 r. Chowano głównie osoby biedne, z przytułków, na koszt miasta. Całkowite otwarcie cmentarza dla wszystkich nastąpiło dopiero 14 czerwca 1887 r. Opłaty pobierane za pochówek były dość niskie, więc Cmentarz Bródnowski otrzymał status cmentarza dla ubogich, podczas gdy Stare Powązki były uważane za cmentarz dla zamożnych i elity.

W 1892 w związku z epidemią cholery wyznaczono specjalną kwaterę dla "zapowietrzonych". W roku 1916 powiększony został o 30 ha z gruntów majątku Bródno, a następnie 1921 r. o 16 ha z terenów dawnej prochowni ostatni raz teren cmentarza został powiększny w 1934 r. do obecnych rozmiarów ponad 114 hektarów. W części północno-wschodniej zlokalizowano specjalne kwatery dla bezwyznaniowców i zmarłych w innych obrządkach.

W 1924 r. wzniesiono pierwsze okazałe ogrodzenie cmentarza od południowego zachodu, rok później - północnego zachodu, a w 1926 r. - od południa. W taki sposób w 1927 r. powstało pełne ogrodzenie nekropolii, liczące 5 km. Obecnie znajduje się w nim osiem bram prowadzących na cmentarz.

Podczas wojny Cmentarz Bródzieński był arsenałem broni i amunicji przechowywanej w grobowcach przez organizacje konspiracyjne. Pełnił także rolę poligonu i miejsca ćwiczeń. Przez całe miesiące znajdowali tu schronienie ludzie poszukiwani przez gestapo.

W okresie międzywojennym Cmentarz Bródnowski przestał być cmentarzem dla ubogich. Pełną nobilitację przyniosły dopiero lata końcowe drugiej Rzeczypospolitej, kiedy to swój wieczny spoczynek znaleźli tam ksiądz kardynał Aleksander Kakowski, metropolita warszawski, który opiekował się biednymi, bezdomnymi i bezrobotnymi.

Jest tu wiele płyt i pomników nagrobnych, które nabrały już wartości historycznych, jak grobowiec Romana Dmowskiego czy muzyka Mieczysława Fogga (kwatera 10A-1), który żywił sentyment do tego cmentarza, kwestował tu do końca, mimo, że większość artystów wolała kwestować na rzecz Powązek. Spoczywają tu m. in. tak zasłużeni dla Kościoła jak wspomniany już ks. Aleksander Kardynał Kakowski, Biskup ks. Czesław Sokołowski, doc. ks. Eugeniusz Dąbrowski. Są tu groby ludzi nauki, sztuki, bojowników o wolność, pomordowanych za sprawy narodowe m.in.: powstańców z 1863 r., uczestników rewolucji 1905 r., tysięcy żołnierzy podziemia i osób cywilnych zamordowanych w okresie okupacji hitlerowskiej, poległych w czasie powstania 1944 r.

Komitet Opieki nad Cmentarzem Bródnowskim działał od 1981r. (w którym to roku zabytki cmentarza zostały objęte ochroną). W ciągu 15 lat, dzięki kwestom, udało się mu zebrać środki na renowację ok. 150 pomników. Kilka lat temu komitet przestał istnieć.

Wykaz niektórych osób spoczywających na Cmentarzu Bródnowskim

LUDZIE PIÓRA

ACER-BARYLSKI JAN, 1890-1946, literat, 39L-6
CZARNOTA-BOJARSKI WACŁAW, 1921-1943, poeta, 18C-4
KAWECKI ZYGMUNT, 1876-1955, komediopisarz, 108H-2
OSTROMĘCKI BOHDAN, 1912-1979, poeta, 16E-4
RYMKIEWICZ ALEKSANDER, 1913-1983, poeta, 4H-4
SADOWSKI ROMAN, 1914-1979, poeta, 18F-6
STEBELSKI WŁODZIMIERZ, 1847-1891, poeta, 46H-4
TUR ARTUR, 1896-1968, literat, 11B-6

LUDZIE TEATRU I FILMU

BARTOSIK TADEUSZ, 1925-1985, aktor,
BERNATOWICZ-LEWKOWICZ, WŁADYSŁAW, 1882-1938, aktor, 15D-4
BIELECKI, ALFONS 1886-1943, aktor, 14E-1
BRODNIEWICZ FRANCISZEK, 1892-1944, aktor, 13B-5
CHIMANIENKO KRYSTYNA, 1934-1972, aktorka, 19A-4
CHMIELEWSKI ZYGMUNT, 1894-1978, aktor, 37B-3
DARSKI BRONISŁAW, 1905-1964, aktor, 82B-1
DERMANOWSKI-MAJSKI BOLESŁAW, 1906-1950, aktor, 33E-3
FERTNER EDWARD, 1891-1955, aktor, 13A-4
JAROCKI ZENON, 1931-1963, reżyser, 82B-3
JAROŃ-MACHOWSKI JANUSZ, 1908-1960, aktor, 94B-6
KOWALCZYK EDWARD, 1905-1978, aktor, 83D-6
KULESZA MARIA, 1912-1972, aktorka, 25G-2
KUROWSKA BOŻENA, 1937-1969, aktorka, 35D-3
LITYŃSKI WŁADYSŁAW, 1945-1970, klown, 39L-3
MARR JERZY, 1901-1962, aktor, 30D-2
MICHALAK STEFAN, 1906-1943, aktor, 3B-1
OSTROWSKI ZYGMUNT, 1895-1965, aktor, reżyser, 7C-5
PERZANOWSKA-CHMIELEWSKA STANISŁAWA, 1898-1982, aktorka, reżyser, 37B-5
ROSZKOWSKI CZESŁAW, 1909-1978, aktor, 20C-3
WIŚNIEWSKI EDMUND, 1915-1971, aktor, 98A-3
ZABOROWSKI PIOTR, 1950-1977, aktor, 25F-3
ŻÓRAWSKI SATURNIN, 1920-1977, aktor, 5B-2

MALARZE, RZEŹBIARZE, GRAFICY, FOTOGRAFOWIE, FILMOWCY

BENIA-WYGOWSKI EUGENIUSZ, 1937-1973, artysta malarz, rzeźbiarz, 110H-2
BRANDT STEFANIA, 1911-1980, artysta malarz, 19C-3
DĄBROWSKI TADEUSZ, 1911-1981, artysta malarz, 63H-1
DYBOWSKI STANISŁAW, 1895-1956, malarz, 112H-2
KOZŁOWSKI RYSZARD, 1906-1966, artysta grafik, 72E-1
KUJAWSKI HIERONIM, 1900-1944, artysta malarz, 37E-2
ŁAPIŃSKI ZYGMUNT, 1902-1936, filmowiec, 37E-6
MADEJOWSKI JAN, 1904-1956, artysta grafik, 82A-1
MIERZEJEWSKI FILIP, 1896-1935, litograf, 33E-5
PNIEWSKI ANDRZEJ, 1933-1971, artysta plastyk, 35L-2
RELIGIONI WANDA, 1864-1941, artysta malarz, 25B-3
SMORCZEWSKI ROMUALD, 1901-1962, artysta malarz, 57K-4
ŚWINIARSKI BOLESŁAW, 1888-1928, artysta malarz, 2C-3
TRZESZCZKOWSKI ANTONI, 1902-1977, artysta malarz, 77D-3
WASIEWICZ WŁADYSŁAW, 1881-1971, artysta rzeźbiarz, 29B-5
ZAJĄCZKOWSKI LEONARD, 1903-1979, operator filmowy, 15B-6
ZALEWSKI STANISŁAW, 1886-1958, artysta malarz, 1A-6
ZAWADZKI WŁADYSŁAW, 1912-1964, artysta malarz, 82B-1

MUZYCY I KOMPOZYTORZY

BUDKIEWICZ STEFAN, 1863-1924, artysta muzyk, 82A-5
BUZUK ANTONI, 1904-1968, muzyk, kompozytor, 11D-3
CELIŃSKI STEFAN, 1908-1950, pianista, 35E-5
CIEPIELEWSKI WACŁAW, 1910-1970, artysta muzyk, kompozytor, 29A-5/6
CZYŻ WŁADYSŁAW, 1924-1976, kompozytor, 11E-1
DĘBSKI CZESŁAW, 1908-1981, artysta muzyk, 110F-6
GOŁĘBIEWSKI WINCENTY, 1911-1981, artysta muzyk, 78D-2
JANICZ MIECZYSŁAW, 1921-1981, artysta muzyk, kompozytor, 10A-2
KAMIŃSKI EUGENIUSZ, 1904-1961, artysta muzyk, 17C-5
KMITOWA LIDIA, 1888-1967, artysta muzyk, skrzypaczka, 72E-6
KOLOSIŃSKI JERZY, 1907-1981, artysta muzyk, kompozytor, 2F-2
KOWALSKA ZOFIA, 1899-1979, artysta muzyk, wiolonczelistka, 53E-2
KOWALSKI LEONARD, 1886-1971, artysta muzyk, kompozytor, lutnik, 53E-2
KRZYŻEWSKI WINCENTY, 1900-1973, artysta muzyk, organista, 12A-6
LEWANDOWSKI BOLESŁAW, 1912-1981, artysta muzyk, dyrygent operowy, 71G-5
RACZYŃSKI KAZIMIERZ, 1896-1969, artysta muzyk, 11C-6
RELIGIONI WITOLD, 1894-1970, artysta muzyk, 25B-3
SKWARA STANISŁAW, 1909-1936, artysta muzyk, 49I-1
STECKIEWICZ WIKTOR, 1910-1959, artysta muzyk, 11E-3
STEFAŃSKI TADEUSZ, 1906-1963, artysta muzyk, 51E-1
SZYMAŃSKI LUDWIK, 1912-1971, artysta muzyk, 50H-3
WEJMAN EDWARD, 1900-1975, artysta muzyk, 21F-6
WESOŁOWSKI TADEUSZ, 1918-1972, artysta muzyk, kompozytor, 45E-6
WIECZOREK KAROL, 1920-1962, artysta muzyk, kompozytor, 50B-4
WORONIEWSKI WACŁAW, 1883-1946, artysta muzyk, 95A-3

ŚPIEWACY, TANCERZE I SPORTOWCY

BADOWSKI LEON, 1880-1960, śpiewak operowy, 17F-2
FOGG MIECZYSŁAW, 1901-1990, piosenkarz, 10A-1
GORZKOŚ MICHAŁ, 1884-1931, śpiewak operowy, 16A-4
KRAMAREW MARIA, 1898-1973, śpiewaczka operowa, 29A-5
MACISZEWSKI STANISŁAW, 1936-1981, choreograf, 41L-2
MISZCZYK STANISŁAW, 1910-1976, tancerz, choreograf, 2F-1
NOWOSAD-OSTROMECKA MARTA, 1925-1978, aktorka, śpiewaczka, 16E-4
ROY-SIWIK STANISŁAW, 1896-1954, śpiewak operowy, 110G-3
TURKOWSKA FRANCISZKA, 1897-1975, śpiewaczka operowa, 81A-3
WÓJCIKOWSKI LEON, 1899-1975, tancerz, choreograf, 63B-3
ŻELSKA HENRYKA, 1891-1952, śpiewaczka operowa, 6F-6
KOLCZYŃSKI ANTONI, 1917-1964, bokser

NAUKOWCY

CIEŚLAK JÓZEF, 1924-1980, doc. dr. inż. geodeta, 19D-1
DERYNG JAKUB, 1897-1980, prof. dr. farmacji, 71a-1
DIPONT MARIAN, 1913-1976, doc. dr. medycyny, 9b-5
DZIEWULSKI HILARY, 1891-1979, doc. elektryk, 51a-3
FIRLEJ-BRONIEWSKI WOTOLD, 1881-1939, prof. dr. elektryk, minister robót pub., 29a-6
FLESZAR MIECZYSŁAW, 1915-1973, prof. dr. geograf, 57k-4
GÓRZEŃSKI STEFAN, 1899-1961, dr. filozofii, historyk, 1B-5
HAGMAJER STANISŁAW, 1872-1949, dr. medycyny, 33A-3
HAGMAJEROWA MARIA, 1877-1957, lek. stomatologii, 33A-3
ILMUŻYŃSKI EUGENIUSZ, 1899-1976, prof. dr leśnik, 27C-1
JEŻ-JARECKI WŁADYSŁAW, 1921-1981, dr. etnografii, 67G-4
MILLAK KONDRAD, 1886-1969, płk. dr. weterynarii, 4C-6
OPALSKI WIESŁAW, 1905-1982, prof. dr. astronom, 69F-2
PIETRASZEWSKI WOJCIECH, 1931-1982, doc. dr. hab., architekt, 24H-1
POWIERTOWSKI HIERONIM, 1916-1983, prof. dr. medycyny, 8B-4
RYŻKO STANISŁAW, 1910-1974, prof. dr. radioelektronik, 55L-5
SHWARTZ TADEUSZ, 1905-1970, prof. dr. elektryk, 68E-6
STRASZEWICZ STEFAN, 1889-1983, prof. dr. hab., matematyk, 21F-1
TEUCHMAN JAN, 1909-1977, prof. dr. medycyny, 33I-6
TŁOCZEK IGNACY, 1902-1982, prof. dr. architekt, 3B-3
ZIENTARA BENEDYKT, 1929-1983, prof. dr. historyk, 11B-1

MOGIŁY ZBIOROWE

Członkowie cechu krawców, 73A-5/6
Działacze ruchu robotniczego, 19A-6
Księża diecezjalni, 6A (katakumby)
Mieszkańcy polegli w obronie Warszawy we wrześniu 1939r., 114H-2
Mieszkańcy Pragi rozstrzelani 2 VIII 1944r., 114H
OO. Bazylianie, 91A-3
OO. Franciszkanie, 91A-4
OO. Kapucyni, 90A-5
Pracownicy tajnej wytwórni granatów AK przy ul. Solec 103, 35D-4
SS. Benedyktynki Samarytanki Krzyża Chrystusowego, 30D-5/6
SS. Franciszkanki Rodziny Marii, 30D-1/2
SS. Służebnice Jezusa w Eucharystii, 30D-3
SS. Służebnice Niepokalanej Marii, 30D-3
SS. św. Michała Archanioła, 30D-5/6
SS. Urszulanki, 39H-3/4/5/6
Stowarzyszenie "Opieka nad dziewczętami", 23H-5/6
Stowarzyszenie "Opieka nad dziewczętami", 39H-1/2